Tween 80 dùng trong phòng thí nghiệm – Ứng dụng và lưu ý kỹ thuật

Tween 80, hay Polysorbate 80, là một chất hoạt động bề mặt không ion có cấu trúc phức tạp, được sử dụng rộng rãi trong phòng thí nghiệm sinh học, dược học và vi sinh vật học. Nhờ khả năng làm giảm sức căng bề mặt và ổn định hệ keo, Tween 80 đóng vai trò không thể thiếu trong nhiều thí nghiệm và quy trình nghiên cứu hiện đại.

1. Tween 80 là gì?

Tween 80 (Polyoxyethylene (20) sorbitan monooleate) là dẫn xuất của sorbitan và axit oleic, có khả năng tan hoàn toàn trong nước, bền trong môi trường sinh học và không ion hóa ở pH trung tính.

Đặc điểm nổi bật của Tween 80:

• Hoạt động bề mặt không ion → không ảnh hưởng tới điện tích của hệ

• Độ HLB cao (~15) → nhũ hóa tốt các hệ dầu – nước

• Ít độc tính → phù hợp với môi trường sinh học và tế bào sống

• Được FDA công nhận là an toàn (GRAS) trong dược phẩm và thực phẩm

2. Ứng dụng của Tween 80 trong phòng thí nghiệm

2.1. Dùng làm tá dược nhũ hóa trong dung dịch tiêm thử nghiệm

Tween 80 thường được dùng để hòa tan các hoạt chất kỵ nước trong dung dịch tiêm, dung dịch thử nghiệm sinh học, do khả năng tạo nhũ ổn định mà không phá vỡ cấu trúc protein.

Ví dụ:

• Nhũ hóa vitamin D, E, A trong dung dịch tiêm thử

• Hòa tan các hợp chất hydrophobic để thử nghiệm sinh khả dụng

2.2. Là chất phân tán trong PCR, giải trình tự gene

• Tween 80 giúp ngăn chặn sự hấp phụ enzyme hoặc DNA lên thành ống nghiệm

• Bổ sung Tween 80 ở nồng độ rất thấp (0.01 – 0.1%) giúp tăng hiệu quả phản ứng enzyme, PCR, ELISA bằng cách ổn định cấu trúc phân tử

2.3. Dùng trong môi trường nuôi cấy vi sinh vật

• Tween 80 được thêm vào môi trường nuôi cấy để:

  • Kích thích sự phát triển của vi khuẩn ưa dầu

  • Giữ ổn định nhũ tương chứa lipid, acid béo

  • Thử nghiệm mức độ kháng chất hoạt động bề mặt của vi khuẩn

Ví dụ:
Trong môi trường nuôi cấy Mycobacterium tuberculosis, Tween 80 giúp phân tán vi khuẩn tốt hơn, tránh tình trạng vón cụm.

2.4. Tween 80 trong nghiên cứu tế bào và mô

• Ổn định tế bào ở nồng độ rất thấp mà không gây độc tính

• Giữ nguyên dạng hoạt động của enzyme trong dung dịch lưu trữ

• Kết hợp với chất bảo quản để ổn định mẫu thử tế bào kéo dài thời gian phân tích

2.5. Dùng để rửa protein, tách chiết màng

Tween 80 có thể được dùng để:

• Rửa protein liên kết yếu trên màng tế bào

• Tách các thành phần lipid hoặc protein mà không phá vỡ màng

• Tách chiết protein màng ở điều kiện mềm, bảo toàn chức năng

3. Liều dùng và cách sử dụng trong phòng thí nghiệm

📌 Tween 80 nên được hòa tan vào nước cất vô trùng, tốt nhất được lọc qua màng 0.22 µm nếu sử dụng trong môi trường sinh học.

4. Lưu ý khi sử dụng Tween 80 trong phòng thí nghiệm

• Không đun Tween 80 trên 60°C → dễ bị oxy hóa, biến tính

• Không trộn với chất oxy hóa mạnh (như KMnO₄, H₂O₂)

• Tránh bọt khí nếu dùng cho tế bào hoặc protein nhạy cảm

• Tween 80 có thể ảnh hưởng đến các phản ứng dựa trên hấp thụ UV → cần có mẫu đối chứng nếu dùng trong phân tích quang phổ

5. Bảo quản dung dịch Tween 80

• Bảo quản ở 15–25°C, nơi thoáng mát, tránh ánh sáng

• Không để nơi có nhiệt độ quá thấp → Tween 80 dễ bị đục

• Nên chia nhỏ, dùng dần, tránh nhiễm tạp hoặc vi sinh

• Nếu dùng lâu dài → bổ sung chất bảo quản thích hợp (phenol, sodium azide nếu không dùng cho tế bào sống)